“Het is zo eigen geworden dat ik bijna vergeten was hoe vaak ik het model gebruik.” Aleid Bouten was erbij: de allereerste training die 7,5 jaar geleden in het ACT4life-model door werd gegeven. De impact die de opleiding maakte is tot op de dag van vandaag nog in haar werk als coach en trainer in de (jeugd)zorg en onderwijs aanwezig.
“Ik was en ben er nog steeds heel enthousiast over, het helpt me écht verder.
Ik gebruik het als intake, maar ook als leidraad tijdens de begeleiding.
Lekker snel to the point: eerst kennis maken en dan pak ik al gauw het ‘Kruispunt’ erbij.”
“Ik heb 35 jaar lang kung fu lessen gegeven en daar zit heel veel filosofie achter. ACT gaf me eindelijk de woorden om de oefeningen die ik deed te ondersteunen. Het is niet zomaar iets, het werkt écht en is gebaseerd op cognitieve gedragstherapie (evidence based) en sloot qua theorie goed aan.
Leven vanuit je waarden, defusie, met aandacht in het hier en nu zijn: “In vechtkunst een heel groot aspect. Je gaat met kong fu niet zomaar vechten… Wat is eigenlijk de moeite waard om voor te vechten? Het sluit allemaal aan bij de waarden van ACT(4life). Wat vindt de kat eigenlijk belangrijk om te doen en hoe doet ze dat? Bewegen ervaren als weg naar verandering en ontwikkeling. Dat was echt een verademing voor mij en heel waardevol. Ook dat je tijdens de opleiding nóg meer oefeningen krijgt, zelf gaan ervaren. Dat praktische doen vind ik heel fijn en dat sluit ook heel erg aan bij kinderen. En natuurlijk om het visueel te maken.”
Het ‘Kruispunt’ is de ruggengraat van het ACT4life-model en vormt samen met zes symboolfiguren en de vier veranderprocessen een eenvoudig en visueel instrument voor ACT interventies en gedragsdiagnostiek.
“Eerst leg ik kort de verschillende elementen uit, maar ook het gedoe, waar heb je last van? Daar kunnen kinderen wel heel goed antwoord op geven, dan kunnen we meteen samen gaan kijken: wat wil je eigenlijk? Wat zou je dan kunnen doen? Hoe kunnen we dan kijken wat je dwars zit en wat je belemmert? En wat voor stappen kan je maken? Ik merk dat het voor kinderen heel inzichtelijk is.”
De symboolfiguren laten het echt tot leven komen: “Zo vertel ik over de uil die wijze raad en kletspraat geeft en hoe hen dat dwars kan zitten. Ze vinden het heel leuk om te bedenken hoe de uil eruitziet en welke naam die heeft. ‘De mijne heet boze Barry, ik kan zó boos worden op mezelf! Dan vind ik mezelf stom en heb ik weer niks gedaan.’ Deze jongen had heel erg last van faalangst, en was heel onzeker over zichzelf, hoe slim die eigenlijk was. Hij kon vreselijk ontploffen of heel chagrijnig zijn, maar vooral op zichzelf, omdat hij dan dingen niet gedaan had, waar hij spijt van had of niet durfde.
“Dat vind ik zo leuk aan het model dat je zelf heel erg op zoek kunt gaan naar wat past bij mij en wat past bij dit kind.”
Ik begeleid ook een jongen die een stoornis in het autismespectrum heeft met daarover veel frustratie dat hij anders is dan zijn tweelingbroer. Samen hebben we gekeken naar ‘kan je dat accepteren? Wat kan je wel veranderen? Wat is wel waardevol aan jou? Wat wil je bereiken in je leven ondanks dit?’ Soms gebruik ik heel erg zoals het in het boek staat en komen de olifant, de kat, de boom, het hart en de uil voorbij. En soms loopt het anders, heeft het wel dezelfde betekenis en sluit het ook goed aan.
Kinderen komen ook echt bij me terug met: “Oh ja. ik had weer een proefwerk en ik kreeg weer dat gevoel van ‘ik kan het niet’ en toen had ik zoiets van ‘nou, uil stop ermee, en ik ga even diep ademen en ik ga het toch doen!’” Ze maken het echt eigen en worden bewust van zichzelf tijdens die momenten wanneer ze weer ergens inschieten.
Wordt vervolgd… Aleid Bouten heeft nog veel meer waardevolle ervaringen te delen en in de nieuwe editie van Eilandpost magazine (najaar ‘25) zal een uitgebreid interview verschijnen.
